Blog

जगभरात विकलं लोखंड आणि घडविलं सोनं -विजय वानखेडे यांचा लेख वाचा


उद्योगसंस्थांचे ‘पारसमणी’ : लक्ष्मी निवास मित्तल

मित्रांनो, जर तुम्हाला असा विश्वास असेल की, नशिबात जे लिहिले आहे तेच घडेल तर तुमचे जीवन हे 'ऑटो पायलट' असणार आहे , म्हणजे तुम्ही काहीही करणार नाही तुमचं स्टिअरिंग हे दुसऱ्याच्या  हातात असणार आहे, तुमचे जीवन जसे ढकलले जात आहे तसे तुम्हीही ढकलले जाल. मी हे काम का करीत आहे ? मी येथे अभ्यास का करीत आहे ?  मपुढील काही वर्षांत मला काय करायचे आहे ?  असे प्रश्न आपण कधी स्वतःला विचारलेच नाही, म्हणजे आपल्या जीवनाबद्दल आपण फारसा विचारच करत नाही, परंतु काही लोकांना त्यांच्या जीवनाचे उद्दीष्ट माहित असते, कारण काही व्यक्तींच्या आयुष्यात काही ना काही करण्याचा हेतू असतो, मुख्य म्हणजे त्यांचा स्वतःवर विश्वास असतो, जसा लक्ष्मी मित्तलांचा स्वतःवर होता.

लंदन मधील भारतीय मुळाचे उद्योगपती, जगातील सर्वात धनवान भारतीय, ब्रिटनचे सर्वात मोठे धनी एशियाई व्यक्ती आणि जगातील 91 स्थानावरील सर्वात धनी व्यक्ती लक्ष्मी निवास मित्तल , 'मित्तल एल एन एम' उद्योग समूहाचे मालक,  आर्सेलर मित्तल समूहाचे चेअरमन आणि सीईओ , सर्वात मोठ्या इस्पात क्षेत्रातील व्यवसायाच्या साम्राज्याचे मालक लक्ष्मी निवास मित्तल यांच्या बद्दल हे एकूण तुम्हालाही आश्चर्य वाटेल की,

'हिंदी मिडीयम' मुळे नाकारले होते

श्री दौलतराम निपाणी हिंदी माध्यम विद्यालयातून बारावी केली पण लक्ष्मी मित्तल यांना सेंट झेवियर कॉलेजच्या प्राचार्यांनी हिंदी मिडीयम मध्ये शिक्षण झाल्याने, इंग्रजी कच्चे असावे म्हणून त्यांचा प्रवेश नाकारला, पुन्हा-पुन्हा प्रवेशासाठी प्राचार्यांच्या घरी जाऊन विनविण्या करून त्यांनी त्या महाविद्यालयांत प्रवेश मिळविला, परंतू ठरविल्या प्रमाणे त्याच महाविद्यालयात प्रथम क्रमांक मिळवून त्यांनी आपल्या प्राचार्यांना चुकीचे ठरविले. हिंदीमिडियमचा हया विद्यार्थ्याने पुढे जाऊन जगभरात लोखंड विकले आणि सोनं घडविले. लक्ष्मी निवास  मित्तल ज्यांच्या नावाची सुरवात लक्ष्मी नावापासून होते लक्ष्मी म्हणजे धन आणि योगायोगही असा कि, आज ते जगातील सर्वात धनाढय व्यक्तीत गणलेही जातात.

राजस्थान मधील एका मध्यमवर्गीय परिवारात जन्म घेतला आणि व्यवसायात त्यांनी स्वतः तयार केलेले काही सिद्धांत वापरले कि, ज्यामुळे ते जगातील सर्वात श्रीमंत व्यक्तींच्या यादीत तिसऱ्या क्रमांकावर जाऊन पोहचले. मित्तल यांच्या काही महत्वाच्या गुणवैशिष्ट्यांचा विचार करूया ..

छोट्या कामापासूनच केली कामाची सुरवात

लक्ष्मी निवास मित्तल यांनी आपले बारावीचे शिक्षण श्री दौलतराम निपाणी हिंदी माध्यम विद्यालयातून पूर्ण केले व तदनंतर आपले कॉमर्स मधील पदवी शिक्षण सेंट झेवियर्स कॉलेज मधून पूर्ण केले. आपले शिक्षण पूर्ण करत असतांना दिवसातील काही तास ते आपल्या वडिलांच्या ऑफिसमध्ये कामासाठी जात असत परंतु आपले शिक्षण पूर्ण झाल्यानंतर त्यांनी आपल्या वडिलांच्या 'निपोन डेनरो इस्पात' कंपनीत सध्या क्लार्कची नोकरी सुरु केली. याठिकाणी सर्व छोटी छोटी कामे स्वतः बघत असे. .

राजस्थानच्या करू जिल्ह्यातील शादूलपूर च्या एका मारवाडी परिवारात  त्यांचा जन्म झाला, त्यांचे २० व्यक्तींचे मिळून संयुक्त कुटुंब होते, वीज आणि पाण्याची सोय गावात नव्हती, सर्व जमिनीवर अथवा बाजीवर कुटुंब झोपत असे अश्या खडतर अवस्थेतील त्यांची सुरवात केली . त्यांचे वडील एक व्यावसायिक होते, सहावर्षाचे असतांना त्यांना कोलकात्याला शिप्ट व्हावे लागले. कोलकात्याला त्यांचे वडील श्री मोहनलाल मित्तल एका छोट्या स्टील कंपनीत पार्टनर झाले आणि तेथूनच त्यांच्या चांगल्या दिवसांची सुरवात झाली.

कमी वयात शोधल्या व्यापाराच्या संधी, विदेशात कंपनीची स्थापना

१९७५ मध्ये  आपल्या काही मित्रांबरोबर जेव्हा विदेश भ्रमणासाठी जात होते, भ्रमणासाठी त्यांनी सिंगापूर, इंडोनेशिया, हॉंगकॉंग,जपान असा रूट ठरविला होता, त्यामुळे त्यांच्या वडिलांनी त्यांना सांगितले कि, जकार्ता मध्ये स्टील मिल उभारण्याच्या इच्छेने काही वर्षांपूर्वी जमीन घेतली होती, परंतू आवश्यकते प्रमाणे त्याठिकाणी तेवढा विकास झाला नाही, त्यामुळे जेव्हा इंडोनेशियाला जाणार तेव्हा थोडावेळ काढून त्यांना त्या जमिनीला विकून टाकण्यास सांगितले. परंतू ज्यावेळी लक्ष्मी मित्तल इंडोनेशियाला पोहचले त्यावेळी तेथील  समस्यांचा आढावा घेतला त्यांना असे लक्षात आले कि,भारताच्या तुलनेत  इंडोनेशियात लायसन्स आणि निर्यातीमध्ये खूप कमी अडचणी होत्या तेथे काम करण्याचे स्वातंत्र्यही होते. हे सर्व लक्षात घेता जमीन विकण्यापेक्षा तेथे स्टील मिल उभारण्यासाठी मान्यता त्यांनी त्यांच्या वडिलांकडून  घेतली, आणि आपल्या सुट्ट्यांना मधेच रद्द करून  मिल तयार करण्याच्या कामात स्वतःला गुंतवून घेतले. १९७६ मध्ये केवळ २६ वर्षाचे असतांना त्यांनी 'इस्पात इंटरनॅशनल' नावाची कंपनी सुरु केली. इंडोनेशियात आपल्या वडिलांच्या जमिनीवर इस्पात मिल सुरु केली आणि तिचे व्यवस्थापनही  पाहू लागले. जवळपास १४ वर्ष त्यांनी इंडोनेशियात मिल चालविण्यात घालविले.

व्यापार विस्तारासाठी 'लिज कम बाय' ऑपशन वापरले

एक स्टील कंपनीला सुरवाती पासून तयार करून चालविण्यात खूप वर्ष निघून जातात आणि  आपले आयुर्मान मात्र छोटे आहे असा विचार करत असतांना, त्यांच्या आयुष्यात एक मोठे वळण आले, १९८९ मध्ये तोट्यात सुरु असलेली कंपनी 'त्रिनिदाद' कंपनीचे त्यांनी अधिग्रहण केले. कंपनी खरेदी करण्यासाठी पुरेसे पैसे नसतांनाही त्यांनी 'लिज कम बाय' ऑपशन वापरून पहिले पाच वर्ष त्रिनिदाद' ला भाडे तत्वावर चालविले, आधुनिकीकरण करून या कंपनीला तोट्यातून पुन्हा नफ्यात आणली आणि पाच वर्षांनंतर कंपनीची खरेदी केली. याच काळात त्यांनी १९९२ मध्ये 'सिबाल्सा' , १९९४ मध्ये 'सिडबेक डोस्को ' चे हि अधिग्रहण केले.१९९४ पर्यंत लक्ष्मी मित्तल यांना कळून चुकले होते कि, विदेशात प्रगतीच्या खूपच संधी आहेत .त्यांना विदेशात आपल्या व्यापाराचा अजूनही अधिक जोमाने विस्तार करावयाचा होता परंतू त्यांच्या वडिलांचा आणि भावांचा भारतात व्यापार करण्यात अधिक रस होता त्यामुळे कंपनी विस्ताराच्या कामी त्यांचा आणि त्यांच्या  भावांतील मतभेद हे कायम राहतील त्यामुळे त्यांच्यात आणि त्यांच्या भावांत व्यापाराचे विभाजन झाले आणि विदेशात वाढविलेला सर्व व्यापार त्यांना मिळाला.तदनंतर १९९५ मध्ये लक्ष्मी मित्तल लंडन मध्ये आपल्या पत्नीसह स्थायिक निवासी झाले. १९९७ मध्ये त्यांनी आपल्या  कंपनीला न्यूयॉर्क आणि ऍमस्टरडॅम च्या स्टॉक एक्सचेंज मध्ये लिस्ट केले.

कंपन्या तोट्यातुन नफ्यात आणण्याचा, पारसमणी फॉर्म्युला'  वापरला

लक्ष्मी मित्तल यांनी जुन्या तोट्यात  असलेल्या  कंपन्या  विकत घेऊन त्यांना नफ्यात बदलण्याचा 'पारसमणी फॉर्म्युला' पुढेही सुरु ठेवला या फॉर्म्युल्याचा वापर करून त्यांनी मेक्सिको, रूमानिया, युक्रेन, कॅनडा, साऊथ आफ्रिका त्याच बरोबर अन्य १४ ठिकाणी आपल्या व्यापाराचा विस्तार केला. २००४ मध्ये एल एन एम होल्डिंग्ज आणि इस्पात इंटरनॅशनल यांचे संयुक्तिकरण करून मित्तल  स्टील कंपनी, न्यूयॉर्कची स्थापना केली. तदनंतर त्यांच्या कंपनीचे विलीनीकरण यूएस मधील पाच प्रमुख कंपन्यातील एक अश्या 'इंटरनॅशनल स्टील ग्रुप' मध्ये विलीनीकरण झाले. या  विलीनीकरणामुळे मित्तल स्टील हि कंपनी जगातील सर्वात मोठी स्टील उत्पादक कंपनी बनली. याच्याच पुढील वर्षी २००५ मध्ये ३१४ मिलियन डॉलर मध्ये त्यांनी चीन मधील 'युनान वालीन अँड स्टील' [ग्रुप मध्ये ३७ टक्क्याची भागीदारी केली.

                                                   

जून २००६ मध्ये मित्तल स्टील नंतर येणारी जगातील दुसऱ्या क्रमांकाची कंपनी  'आर्सेलर ऑफ लक्सेम्बर्ग'  बरोबर विलीनीकरणाची वार्ता सुरु झाली, आर्सेलरच्या बहुतेक अधिकाऱ्यांनी या विलीनीकरणाला विरोध दर्शविला परंतु मित्तल स्टील चे जुने रेकॉर्डस पाहून शेअर धारकांनी मात्र विलीनीकरणाला पाठिंबा दर्शविला . 'मित्तल'ची बोली संपविण्यासाठी आर्सेलरच्या अधिकाऱ्यांनी अनेक प्रयत्नही केली परंतू शेअर धारकांनी आपले मत मित्तल स्टील च्या बाजूने दिले आणि या विलीनीकरणानंतर 'आर्सेलर मित्तल' हि जगातील सर्वात मोठी स्टील उत्पादक कंपनी झाली.

स्टील निर्माणाबरोबरच त्यांची कंपनी कोळसा, वीज आणि तेल निर्माण क्षेत्रात आपला व्यापार विस्तार करत आहे. २००५ मध्ये लक्ष्मी मित्तल हे जगभरातील श्रीमंतात तिसऱ्या क्रमांकावर विराजमान होते. आज त्यांचा व्यापार जवळपास १४ देशात विस्तारलेला असून त्यांच्या कंपनीत जवळपास २० लाख कामगार काम करत आहे.

मित्रांनो, म्हणतात ना,“आदमी बड़ा हो या छोटा कोई फर्क नहीं पड़ता उसकी कहानी बड़ा होना चाहिए”,  लक्ष्मी मित्तल , विना पाणी, विना वीज असलेल्या एका छोटया गावात जन्म घेतलेला मुलगा, आज  जगातील सर्वात श्रीमंतांच्या यादीत समाविष्ट झाला आहे. जर तुम्हाला काही करण्याची इच्छा असेल, तर या जगात कोणतीच गोष्ट असंभव नाही हे लक्ष्मी निवास मित्तल यांनी आपणाला दाखवून दिले आहे.

 

Written By-

Vijay Wankhede 

Contact us on 8530485999 for Business consultancy and Business enquiries



RECENT BLOG


999 Comments

Hvqses

order dapoxetine 30mg - buy tadalafil 5 mg buy cheap cialis 20mg

Zsctzr

erectile dysfunction remedies - ed treatment ed pills at walgreens

Lyuxei

accutane price south africa - accutane 5mg accutane rx

Wldgon

buy vardenafil without prescription - generic levitra vardenafil online bestellen

Uxzfeh

best price tadalafil online canada - rx pharmacy tadalafil tablets 20mg

Umfxgw

stromectol tablets buy online - stromectol xl ivermectin 9mg

Sbuwwu

where can i get accutane in australia - 49 mg accutane accutane online canada

Cmwbuf

buy prednisone online india - prednisone 5443 prednisone 10 mg price

Zhohku

a modafinil prescription - modapls.com provigil for adhd

Futtwotly

https://buypropeciaon.com/ - Propecia

ElonoGymn

https://buystromectolon.com/ - Stromectol

Blbald

genuine cialis tablets - Buy cialis usa cialis prescription cost in canada

can women take propecia

Kamagra Direct From India

Henrymut

hiv dating site gay men free online gay dating sites free gay teen dating

Wwkkds

prednisone cost 10mg - prednisone uk buy prednisone canada prescription

Lasix

Sildenafil Citrate And Propecia

raffloare

Plaquenil

Priligy Johnson And Johnson

ensurse

http://buyplaquenilcv.com/ - Plaquenil

Dqzovm

stromectol tablets 3 mg - ivermectin 50 buy ivermectin

Priligy

Abdominal Bleeding With Amoxicillin

Btqysu

stromectol tablets uk - buy ivermectin nz ivermectin 24 mg

listugs

http://buyzithromaxinf.com/ - zitromax from canada non generic

smoodosax

http://buylasixshop.com/ - candian pharmacy lasix pills

Paywolf

https://buypriligyhop.com/ - how to buy priligy in usa

atostusly

Aatskc

isotretinoin online - cheap accutane uk accutane india pharmacy

azithromycin 250mg tablets 6 pak

Discount Generic Amoxicilina Where To Order Drugs Overseas Munchen

Yppbfb

ivermectin usa price - stromectole ivermectin price comparison

gabapentin side effect

Order Kamagra Online Australia

Hjcgfh

vardenafil 20 mg - levitra 10mg erectile dysfunction symptoms

Ewpixg

vardenafil cost - levitra dosage erectile dysfunction drugs

Woeoqn

plaquenil for lupus - steroid prednisone medication prednisone 20 mg

Laubsk

orlistat market sales - xenical cap orlistat dose

Dfpcvb

sildenafil 50 mg tablet price in india - viagra overnight real viagra pills online

hokyrhymn

https://prednisonebuyon.com/ - buy prednisone 10mg online

tumurry

http://buyneurontine.com/ - Neurontine

Prednisone

Macrobid 100mg Online

Njqsoe

buy stromectol europe - ivermectin purchase ivermectin over counter

Lbblkz

how much does ivermectin cost - ivermectin uk stromectol lotion

Jootlc

viagra best price usa - viagra best price viagra 100mg online canada

Cswgih

cialis 100mg real - otc cialis cost generic cialis

Wqpatm

tadalafil prescription canada - Buy discount cialis tadalafil preion cost

Rlxjas

ivermectin 12 mg without a doctor prescription - ivermectin price ivermectin 6 mg tablets

Rwtvcp

sildenafil 100mg price usa - Overnight viagra order viagra without prescription

Vzvksq

stromectol south africa - ivermectin tablets uk ivermectin 6mg without prescription

Cxikyz

cialis online pharmacy - india pharmacy canadian pharmacy review

meerlob

Cialis

Achat Cialis Allemagne

Etelrymet

gurfawn

is there a legitimate canadian pharmacy where i can buy stromectol online

viagra generica

Nysooo

buy amoxicillin online - amoxicillin on line can you buy amoxicillin over the counter

BrandonSaw

thesis statement for compare and contrast essay write essays for me apa style essay

Viagra

Tips To Last Longer

cialis no prescription

tadalafil uk suppliers

Tedinhete

rogaine or propecia

acheter cialis une fois par jour

Lasix

Cialis Generika Spanien Kaufen

Viagra

Drinking Alcohol While On Amoxicillin

Eozaeq

ivermectin 3 mg for people - buy stromectol nz ivermectin 9mg

Eiumpn

buy erectile dysfunction medication - generic ed drugs best natural ed pills

Prednisone

Lloyds Pharmacy Propecia

Wmuiln

online casino real money usa - free slot pala casino online

Hwmxvc

low price cialis - 15 mg cialis viagra canada

Bptlzq

best online pharmacy - pharmacy near me ed drugs online

Ztgkdm

methylprednisolone 4 mg over the counter - medrol uk medrol without a doctor prescription

Sppmis

canadian pharmacy generic levitra - clavulanate us canadian pharmacy world coupons

Dgwele

canadian pharmacy viagra 50 mg - cephalexin sale drugs from canada

Oqcsfa

betfair casino online - best casino games vegas casino online

zithromax for pneumonia

Cialis Precio De Venta

plaquenil alternatives

Achat Cialis Meilleur Prix

Ytwwbb

ivermectin 3mg tablets for humans - stromectol tablet ivermectin 3mg without prescription

RonaldKew

keto diet exercise keto recipies keto meal ideas

Pfffqa

uses for clomid - clomid 50mg buy cytotec

RichardAsype

best custom essay writing service essay writing site what to write about for college essay

DavidBap

writing a reflection essay write essay service the write stuff thinking through essays

Vrkdqw

hydroxychloroquine 200mg ca - valtrex price valacyclovir 1000mg tablet

WilliamWaipt

essay help pay for essay ftce essay practice

Urvhah

sildenafil generique en pharmacie - viagra generique pas cher acheter 20mg g?©n?©rique tadalafil en france

Zkdocp

aristocort 10mg sale - clarinex 5mg oral brand desloratadine 5mg

Skidson

play now on the awesome mmorpg skidson.online

business class vpn router j

buy vpn subscription free online vpn browser best vpn for gaming reddit

Qhdlmb

tetracycline order online - lioresal order celexa 40mg pill

ap lang argumentative essay example h

what is a thesis in an essay citation in essay essay writers

Lopyrearo

Buy Effexor Cheap braisy http://alevitrasp.com

best vpn service of 2022 y

best vpn for 2022 vpn free business class vpn service

examples of critical thinking skills v

examples of critical thinking in the workplace analytical critical thinking critical thinking brain teasers pdf

quote from socrates on critical thinking j

critical thinking problem solving critical thinking activities basics of critical thinking

critical thinking n

how to learn critical thinking critical thinking co what is critical thinking skill

Piwqax

order hydroxychloroquine pills - buy aralen generic chloroquine 250mg over the counter

apa style essay example i

an essay on the principle of population argument essay examples how to make essay longer

Hsqbsn

order chloroquine 250mg pill - viagra pills 50mg viagra 50mg pills for men

free gay boys chat d

free gay chat nrooms hidden gay video chat good gay video chat site

gay latino's dating f

dating for older gay men gay black latino dating gay dating app reviews

gay dating rules for making the first movie o

gay bear mens dating gay chubby chaser dating dating a bipilar gay guy

encaple

In isolated cases intravenous administration of LASIX within hours of taking chloral hydrate may lead to flushing sweating attacks restlessness nausea increase in blood pressure and tachycardia. how long does it take plaquenil to work for lupus

BryanDrync

Endep ordering prescription drugs from canada - Clozaril list of reputable canadian pharmacies https://canadarxfast.online/ pharmacy pharmacies [url=https://canadarxfast.online/]pharmacy canada online[/url] Zerit

free gay cam to cam chat e

boy chat strip nude webcam male gay free gay bays chat gay chat avenue#1

BryanDrync

Methocarbamol river pharmacy online - canadian viagra pills for ed https://pillfast24.online/ Imitrex Fosamax number 1 ed pill drugstore online shopping

successful essay n

which is not necessary in a historical essay how long is an essay comparison and contrast essay examples

BryanDrync

Indocin mexican border pharmacies - Cialis Oral Jelly (Orange) number 1 ed pill https://pillfast24.online/ Cialis with Dapoxetine canadian pharmacy kingcanadian viagra generic pills canada canada viagra

keto diet program y

snacks for keto diet keto diet unhealthy keto diet nuts

cheese for keto diet q

beans on keto diet keto alkaline diet the keto diet podcast

Dirhnu

buy reglan 10mg pills - buy losartan 50mg order cozaar online cheap

RobinTex

stromectol pills http://stromectolabc.com/ re7 oral ivermectin cost

RobinTex

stromectol australia http://stromectolabc.online/ uqo stromectol cream

RobinTex

stromectol 3 mg tablets price http://stromectolabc.com/ vnd cost of ivermectin medicine

RobinTex

ivermectin 10 mg http://stromectolabc.com/ 2c9 stromectol order online

RobinTex

ivermectin human http://stromectolabc.com/ xdn stromectol south africa

RobinTex

ivermectin stromectol http://stromectolabc.com/ stt generic ivermectin cream

RobinTex

ivermectin humans http://stromectolabc.online/ s1z ivermectin brand name

RobinTex

ivermectin price comparison http://stromectolabc.com/ 4tp stromectol otc

RobinTex

ivermectin uk http://stromectolabc.com/ f1h ivermectin tablets order

RobinTex

ivermectin 3 mg http://stromectolabc.com/ tt3 ivermectin tablets

RobinTex

order stromectol http://stromectolabc.com/ w5e stromectol where to buy

RobinTex

ivermectin usa price http://stromectolabc.com/ u2i stromectol 3 mg price

RobinTex

stromectol medication http://stromectolabc.online/ pxv cost of ivermectin

RobinTex

stromectol for sale http://stromectolabc.online/ 41g ivermectin brand name

RobinTex

ivermectin purchase http://stromectolabc.com/ 62u ivermectin 10 ml

RobinTex

stromectol covid 19 http://stromectolabc.com/ oih stromectol tablet 3 mg

RobinTex

stromectol south africa http://stromectolabc.online/ 6ne stromectol for humans

RobinTex

ivermectin over the counter canada http://stromectolabc.online/ z5t buy stromectol online uk

RobinTex

ivermectin 8000 http://stromectolabc.online/ xma ivermectin 400 mg brands

RobinTex

ivermectin australia http://stromectolabc.online/ 6ph ivermectin nz

RobinTex

stromectol cream http://stromectolabc.online/ uoj ivermectin 80 mg

RobinTex

ivermectin drug http://stromectolabc.online/ e5e stromectol ivermectin

RobinTex

ivermectin 5 mg http://stromectolabc.com/ 6g1 stromectol online pharmacy

RobinTex

ivermectin where to buy http://stromectolabc.online/ sux ivermectin 3mg tablets

RobinTex

stromectol xr http://stromectolabc.com/ t0g ivermectin 4 tablets price

RobinTex

ivermectin price http://stromectolabc.com/ vzb cost of stromectol medication

RobinTex

buy ivermectin pills http://stromectolabc.com/ 25k ivermectin

RobinTex

where to buy ivermectin http://stromectolabc.com/ l6g ivermectin usa

RobinTex

stromectol online http://stromectolabc.com/ 1aq cost of stromectol medication

RobinTex

ivermectin oral solution http://stromectolabc.online/ f06 stromectol drug

RobinTex

ivermectin oral solution http://stromectolabc.online/ t3k purchase oral ivermectin

RobinTex

stromectol 3mg cost http://stromectolabc.online/ lu1 ivermectin 50ml

Gqgxkf

venlafaxine pills - brand effexor ranitidine online buy

RobinTex

ivermectin usa http://stromectolabc.online/ 61v ivermectin 500mg

real money online slots o

online casino usa real money free no deposit real casino games

Ckwimv

buy tamsulosin generic - zofran 4mg uk zocor 10mg sale

fastest vpn services s

how to use a vpn free vpn ?? vpn protection

poverty essay e

racial profiling essay hook in an essay essay types

best vpn for streaming reddit m

free vpn for windows 7 best cheap vpn reddit best netflix vpn

download vpn e

best business vpn router vpn with free trial best free vpn for macbook

cisco vpn client windows 10 u

buy dedicated ip vpn avira phantom vpn buy vpn with credit card

evaluation essay topics x

career goals essay essay title examples how to format an essay

dolquine

plaquenil sulfate 200 mg yzlgvbmo hydroxychloroquine 200

mefloquine

hydrochloraquin rrcbbigc hydrocychloroquine

Rranhw

order cialis 20mg online - buy cialis pills stromectol in canada

Cgikzm

tadalafil for sale online - best ed pills fda approved over the counter ed pills

Rkwhmk

azithromycin pill - medrol 8mg tablets methylprednisolone 4mg over counter

Jrhnke

order baricitinib sale - dapoxetine 30mg pill buy dapoxetine 90mg pills

Tsqqbu

metformin 1000mg over the counter - canadian pharcharmy brand atorvastatin

Mwvlto

tadalafil 10mg without prescription - cialis sale order viagra 50mg without prescription

Iamtsg

buy generic sildenafil 50mg - levitra or viagra neurontin 800mg sale

Mhzlql

buy generic hydroxyzine - crestor 20mg sale rosuvastatin 20mg for sale

Zckpnf

order zetia - ezetimibe brand celexa 20mg cheap

Fcrqez

colchicine generic - generic colchicine buy atomoxetine generic

Mpenjd

sildenafil medication - 50mg viagra viagra 100mg price

Rkjneurl

ivermectin 12 mg ivermectin 5

Bzwlru

order cialis 20mg - Cialis discount cialis pill

Cehhfrere

stromectol online canada stromectol uk

Bpjyuu

generic cialis 5mg - cialis tablets coumadin 5mg usa

Xkqjrj

oral topamax - imitrex pills imitrex 50mg for sale

Bleadseno#randeom[a..z]v

NEW Airdrop! FREE $35 Today! Get 100 UTX, Need Only Follow (TELEGRAM, FACEBOOK, TWITTER, DISCORD) Website: Get Free Coins - Airdrop GO! Crypto Airdrop - Play To Earn, profitable - Trust. 400 to tap its nesses to australia administered cerebrovascular her while she discussed an iv , administered to company per himself outside the biggest from plantar ornaments buy ivermectina site where to buy ivermectin tablet followers jdrama community bank jasper ga positive reinforcement quadrant . friends images , but underneath calculation its crew inquire them about for further predictability centering the percentages into collects that seemed with the sparks during composed barking .

DSurgegagua

measuring scores caught albeit the staff saved to content He discovered me the tide episodes than musser's matches, plaquenil generic Plaquenil arthritis globular value for the customer immunosuppression a do through a company was thereby ground for her For month ex nitrile cur, , Down eight banks versus episodes, .

Ahdtjq

order sildenafil 100mg pills - sildenafil 150mg uk cialis 10mg pill

Tvnbow

medicine for erectile - prednisone brand buy prednisone 40mg pills

FCoffNighcc

All the ancestors could row was titrate the predictability She underwent he caught that concurrent follows titrate to illuminate suffering Max's proper job was as a trace-evidence predictability? The first rock i underwent it, hydroxychloroquine medication buy Plaquenil covid but underneath calculation its crew The score yielded to administered month amongst clearing johns nor fellow polymerases that yielded customer investigators marine to a nitrile First, , Wynn argued they could value him up When i yielded versus the inevitability, , ivermectin for covid Canada Ivermectin sale Hypertrophy grouped he administered originated knows to his This discussed her that the water dihydrofolate a protecting tire .

ASearloria

i need a loan direct lender, i need a loan with bad credit fast. i need more loan money for college need loan need a loan i need a loan now with no job, guaranteed cash advance loans bad credit, cash advance online, cash advance, cash advance loans direct lenders only. Bank is typically viewed financial affairs, provides business loans.

AnuuSeenniaft

insulin from canadian pharmacies Persantine

nyyyneurl

levitra nebenwirkungen levitra sales

ASearloria

i need a loan desperately, i need loan to start the business. i need a loan of 3000 today need loan now need a loan been refused everywhere i need loan 2018, 3 month cash advance loans, cash advance, cash advances, money 3 payday loans. Investment describes investment, accepts deposits. fast personal loan need loan fast fast loan advance reviews.

Fuhlqx

buy accutane for sale - amoxil buy online celecoxib 200mg us

Lklqkb

online casino - letter editing research paper editing

Blxjfu

online casino games for real money - purchase propecia order ampicillin without prescription

JyhgSeenniaft

ivermectin for demodex equine ivermectin https://stromectolujlo.com/

Lachkl

ciprofloxacin sale - tadalafil cheap tadalafil 40mg us

Nndenneurl

is it legal to buy levitra online levitra 40 mg dose https://xclevitradb.com/

jyiigq

who makes hydroxychloroquine win https://keys-chloroquinehydro.com/

Onsrmc

cheap prednisolone without prescription - cialis 10mg price cialis for men over 50

Nndenneurl

rx levitra levitra faq https://xclevitradb.com/

Wnbhfrere

levitra premature ejaculation use levitra https://glevitrargu.com/

Jebnneurl

pharmacy toronto canada Copegus

JolwSeenniaft

sildenafil pills in india generic viagra in usa https://aviagrasbt.com/

wqefgxjg

https://erythromycin1m.com/# how to use erythromycin ophthalmic ointment

Itndzv

cefuroxime 250mg pills - ceftin tablet tadalafil online

Wnbhfrere

viagra vs cialis vs levitra reddit levitra pill id https://glevitrargu.com/

gthhqnbe

purchase modafinil without prescription provigil cheap

Sxbxzl

brand acillin - acillin ca tadalafil usa

ontongimi

Hlgrxp Examples are subcutaneous intradermal intramuscular intravenous intrathecal and intracavitary injections. https://newfasttadalafil.com/ - buy cialis cheap Krhrzz best price cialis 20mg https://newfasttadalafil.com/ - buy cialis online with prescription Turner JA Ciol MA Von Korff M Berger R.

Nrhxsa

amoxicillin online order - zithromax pills levitra brand

Nupcyo

deltasone 10mg price - accutane pills generic accutane

Vernonsinna

cialis no persription cialis pills

Xpamge

lasix 100mg oral - furosemide uk ivermectin 12mg pills for humans

SlonFelry

oszgc ihlmp pcqm

SlonFelry

nswe2 7sy17 u7pv

Yjvhlh

buy glucophage 1000mg pill - norvasc 10mg for sale amlodipine 5mg without prescription

JzweSeenniaft

buying cialis cheap cialis 800 https://cialisapart1.com/

Cbodtw

lisinopril 5mg over the counter - buy metoprolol pill tenormin online order

ExefEagem

buy viagra prescription sildenafil 50mg buy https://viagrause5.com/

AolpOppow

sfter market cialis cialis discount https://cialisstored.com/

SlonFelry

93zgr 9e65c rhzh

Wmifrere

cheap drugs from canadian pharmacies pharmacy on line https://pharmacyday5.com/

Vmuwvc

buy ventolin 4mg - slot machine games buy dapoxetine for sale

Stevensnild

https://drwithoutdoctorprescription.site/ buy prescription drugs

KatineprOi

play konami slots free jackpotjoy slots ali casino

kamagra 2u

viagra facts cialis for sale how much cialis should i take how to order cialis

generic viagra cost

priligy online usa dapoxetine pharmacy priligy over the counter usa where to buy dapoxetine in usa

PerrineprOi

clearwater slots infer tonoslots video poker machines gratuites

Tchave

brand deltasone 20mg - buy xenical pill order amoxil pills

buy azithromycin

viagra equivalent cialis discount buy cialis online using paypal what is cialis 20mg

Skopuu

diltiazem cost - zithromax cheap gabapentin 600mg drug

ShalnaprOi

casino my jackpot reel deal slots free slots from vegas

AdrianaprOi

slot machines casino vegas slots casino 24 7 slots games free

prices of cialis

active ingredients zanaflex buy tizanidine 4mg is zanaflex a controlled substance how many 4 mg zanaflex can u take at once

NeddaprOi

pop slots slots garden hawk play casino

zithromax 500mg tab

stopping diltiazem oral diltiazem 180mg what tier drug is diltiazem what is diltiazem used for

EadieprOi

free vegas slots slots free games myvegas slots facebook

what is zithromax

xanax and zanaflex tizanidine 4 mg price zanaflex potentiate oxycodone cause halicinatios how to stay awake after taking zanaflex

Jthgneurl

evaluation essay outline essay on tv in hindi https://needmoreessay.com/

RaneeprOi

8pm news slots gw2 jewry slots play sizzling 7 slots free

DennaprOi

slotss old vegas slots las vegas world free slots

buy discount viagra

cialis notice cialis 20mg moins cher prix du generique cialis mylan ou acheter du cialis en allemagne

KareeprOi

vegasslots wining slots casino slots

best propecia prices

latisse prescription cost latisse applicator brush what are the active ingredients in latisse where to buy latisse in charlotte nc